Univerzitet Crne Gore, kroz Interreg IPA South Adriatic projekat SKILLS – Increasing capacities for enhancing the quality of blue economy skills and fostering digitalization in the South Adriatic, organizovao je Međunarodnu ljetnju školu posvećenu plavoj ekonomiji, koja je održana u Kotoru tokom šest intenzivnih radnih dana.
Ljetnja škola okupila je studente, mlade istraživače i stručnjake iz zemalja jadranske regije, pružajući im priliku da kroz predavanja, radionice, studijske posjete i praktične aktivnosti steknu interdisciplinarna znanja o održivom razvoju pomorskog i priobalnog područja. Program je realizovan u okviru novoosnovanog Blue Economy Training Centre pri Univerzitetu Crne Gore, koji predstavlja jedan od ključnih rezultata projekta SKILLS.
Program je otvoren predstavljanjem ciljeva projekta SKILLS i značaja razvoja novih znanja i vještina potrebnih za tranziciju ka održivoj i digitalnoj plavoj ekonomiji. Tokom uvodnog dijela učesnici su upoznati sa mogućnostima koje projekat pruža studentima, akademskoj zajednici i privredi, dok je paralelno pokrenuto i međunarodno istraživanje usmjereno na identifikovanje budućih potreba tržišta rada u sektoru plave ekonomije.
Poseban segment programa bio je posvećen obalnom, nautičkom i kruzing turizmu, kroz analizu njihovog značaja za razvoj plave ekonomije. Predavači su predstavili savremene globalne trendove u nautičkom i kruzing sektoru, razvoj marina, upravljanje destinacijama, kao i izazove održivog razvoja turizma u osjetljivim priobalnim područjima.
Teorijska nastava dopunjena je studijskim posjetama koje su učesnicima omogućile neposredno upoznavanje sa različitim segmentima pomorske privrede. U okviru programa posjećeni su Luka Kotor, Porto Montenegro u Tivtu i brod Marella Explorer 2, gdje su učesnici imali priliku da se upoznaju sa organizacijom rada kruzing industrije, upravljanjem lukama, bezbjednosnim procedurama i svakodnevnim operacijama na kruzerima. Nakon obilaska broda realizovana je i posebna obuka iz oblasti sigurnosti i bezbjednosti u pomorstvu, sa fokusom na međunarodne standarde i procedure koje se primjenjuju u pomorskom saobraćaju.
Značajan dio programa bio je posvećen digitalnoj transformaciji pomorskog sektora. Na Pomorskom fakultetu Kotor Univerziteta Crne Gore učesnici su se upoznali sa savremenim sistemima pametne navigacije, digitalnim pomorskim tehnologijama i simulatorima koji se koriste u obrazovanju budućih pomoraca. Kroz predavanja i praktične demonstracije obrađene su teme primjene digitalnih blizanaca (Digital Twins), vještačke inteligencije, blockchain tehnologije i sajber bezbjednosti u upravljanju pametnim marinama i lukama, kao i njihov značaj za unapređenje efikasnosti, sigurnosti i održivosti pomorskih sistema.
Program je obuhvatio i oblast zaštite morske sredine. Kroz više tematskih cjelina analizirani su izvori zagađenja mora i obale, uticaj kruzera i jahti na životnu sredinu, kao i savremeni pristupi monitoringu kvaliteta morske vode. U okviru terenske nastave učesnici su posjetili Institut za biologiju mora Univerziteta Crne Gore, gdje su upoznati sa laboratorijskim metodama ispitivanja kvaliteta morske vode, monitoringom morskih ekosistema i naučnoistraživačkim aktivnostima Instituta. Organizovana je i posjeta Akvarijumu Boka, gdje su učesnici imali priliku da se upoznaju sa biodiverzitetom Jadranskog mora i značajem očuvanja morskih ekosistema.
Praktična nastava obuhvatila je i posjetu uzgajalištu školjki porodice Milošević u Bokokotorskom zalivu, gdje su učesnici stekli uvid u održive modele akvakulture, tehnologije uzgoja školjki i izazove razvoja ovog značajnog segmenta plave ekonomije.
Tokom škole predstavljen je i rad Adriatic Blue Growth Cluster-a, kao primjer saradnje akademske zajednice, privrede i institucija u razvoju inovacija, transfera znanja i jačanja konkurentnosti sektora plave ekonomije na području Jadrana.
Ljetnja škola završena je svečanom dodjelom sertifikata svim učesnicima, čime je potvrđen njihov uspješan završetak programa. Posebno priznanje za najbolje ostvareni uspjeh dodijeljeno je Francesci Orlando, koja je proglašena najbolje ocijenjenom polaznicom ovogodišnje Međunarodne ljetnje škole.
Organizacijom ove međunarodne ljetnje škole Univerzitet Crne Gore dodatno je ojačao svoju ulogu u razvoju znanja i kompetencija u oblasti plave ekonomije, stvarajući prostor za razmjenu iskustava, međunarodnu saradnju i povezivanje obrazovanja, nauke i privrede u skladu sa potrebama savremenog pomorskog sektora i održivog razvoja jadranske regije.
