Ukoliko vladajuća većina u parlamentu usvoji Predlog izmjena i dopuna Zakona o finansiranju lokalne samouprave, opštine Tivat i Zeta neće dobijati 70 odsto od koncesione naknade za aerodrome Podgorica i Tivat, odnosno ostaće bez minimum 370 miliona eura.
Ovo sve pod uslovom da Vlada da koncesiju za aerodrome južnokorejskom Inčonu, koji je ponudio fiksnu naknadu od 100 miliona i varijabilnu od 35 odsto od godišnjih prihoda. Kako trenutno stoje stvari, sve potezi Vlade ukazuju na davanja koncesije.
Samo po osnovu fiksne naknade za aerodrome, opštine Zeta i Tivat ostaju bez ukupno 70 miliona eura. Varijabilna naknada od 35 odsto prihoda plaća se 30 godina, na koliko se planira koncesija. U 2024. godini prihodi su iznosili 41 milion, a varijabilna naknada na taj iznos bila bi oko 14 miliona, odnosno, opštinama bi po sadašnjim propisima pripadalo 10 miliona. Deset miliona puta 30 godina je 300 miliona, a uz prvobitnih 70, to je 370 miliona eura. Ovo je računica sa prihodima iz 2024. godine, koji će u narednih 30 godina sigurno drastično porasti, tako da se slobodno može reći da će Vlada u tom periodu opštine Zeta i Tivat zakinuti za preko pola milijarde eura.
Umjesto 70 odsto prihoda od koncesija, Vlada je predložila da iznos u visini od 75 odsto prihoda od fiksnog dijela koncesione naknade za aerodrome predstavlja namjenski prihod i koristi se za realizaciju infrastrukturnih projekata od strateškog značaja na teritoriji opštine u kojoj se nalazi aerodrom koji je predmet koncesije. Ovim se, dakle, 75 miliona opredjeljuje za Zetu i Tivat, ali lokalne samouprave neće imati nikakvog dodira sa ovim novcem, odnosno neće moći da raspolažu njim.
U situaciji kada u državnom budžetu nema dovoljno sredstava za redovno servisiranje obaveza bez dodatnog enormnog zaduživanja, Vlada u očaju poseže za centralizacijom lokalnih prihoda, ocijenili su iz Fideliti konsaltinga.
– Umjesto da otvoreno govori o fiskalnim problemima, a ne da ih trpa pod tepih, Vlada pod plaštom “decentralizacije”, “lokalnog razvoja” i “pravične raspodjele prihoda” usvaja rješenja koja u praksi znače preusmjeravanje novca sa lokalnog na centralni nivo. Izmjene Zakona o finansiranju lokalne samouprave jasno pokazuju taj obrazac: ključni izvori prihoda od koncesije se centralizuju, a opštine se svode na pasivne posmatrače raubovanja resursa koji se nalaze na njihovoj teritoriji. Izmjenama ovog zakona propisano je da kompletna koncesiona naknada za aerodrome, i fiksni i varijabilni dio, ide direktno u državni budžet. Opštine Zeta i Tivat, na čijoj se teritoriji nalaze crnogorski aerodromi, ostaju bez ijednog eura tog prihoda, što predstavlja fiskalnu nacionalizaciju lokalnih prihoda – naveli su iz Fidelitija, čiji je osnivač Miloš Vuković.
Oni su istakli da 75 odsto sredstava od fiksne koncesije nisu sredstva lokalnih samouprava, već diskrecioni fond države, koji može, a ne mora da se troši.
– Zakon ne propisuje jasne kriterijume i procedure, niti obavezno učešće opština u odlučivanju o projektima. Praktično, država uzima novac ostvaren na teritoriji Zete i Tivta, a potom političkom procjenom odlučuje hoće li i koliko sredstava vratiti u opštine od kojih je bukvalno otela stotine miliona eura – ukazali su iz Fidelitija.
U Opštini Zeta, na čijem čelu je Mihailo Asanović, smatraju da je predlog Vlade direktan udar na opštine Zeta i Tivat, na čijoj teritoriji se nalaze aerodromi.
– Ovakav predlog zakona nije nikakvo iznenađenje, s obzirom na ranije odluke koje su direktno usmjerene protiv interesa Zete i našeg naroda, i predstavlja još jedan u nizu zakona kojim se želi usporiti rast i razvoj najmlađe opštine, a sve u cilju disciplinovanja koje je započelo sramnom policijskom akcijom u Botunu krajem godine – saopštili su iz Opštine Zeta.
Istakli su da su striktno protiv davanja aerodroma pod koncesiju, iako bi od koncesije imali određene prihode.
– Ovaj pokušaj izmjene zakona je još jedan u nizu poduhvata aktuelne Vlade kojim se želi naškoditi našoj lokalnoj samoupravi, pa pozivamo premijera Milojka Spajića da odustane od ovog nauma, jer ćemo se zajedno sa našim narodom organizovati i čelnicima Vlade poslati jasnu poruku šta mislimo o ovom zakonu – poručili su iz Opštine Zeta.
/D. Milačić/
