Stupanjem na snagu Zakona o izmjenama i dopunama Zakona o zaštiti prirodnog i kulturno-istorijskog područja Kotora uvedene su značajne mjere koje se odnose na upravljanje prostorom u zalivu Boke.
Ključna novina jeste uvođenje moratorijuma na gradnju objekata u zoni koja je upisana na listu područja pod zaštitom UNESKO-a, čime je istovremeno obustavljen i proces legalizacije bespravno izgrađenih objekata. Ova odluka ima za cilj očuvanje izuzetnih kulturnih i prirodnih vrijednosti područja, ali je istovremeno izazvala brojne reakcije na lokalnom nivou.
Skupština Crne Gore nije prihvatila amandmane koje je predložio lokalni parlament, a kojima je traženo da se opština Herceg Novi izuzme iz režima zaštite. Ipak, kako pojašnjava predsjednik Opštine Herceg Novi Stevan Katić, novim zakonskim rješenjem napravljen je određeni kompromis kada je riječ o ovoj opštini, kao i o Tivtu.
Prema njegovim riječima, svi postupci za koje su zahtjevi podneseni do 17. marta obustavljeni su do donošenja menadžment plana, koji treba da bude usklađen sa novim zakonom. To praktično znači da će brojni započeti procesi, uključujući i one koji se odnose na legalizaciju objekata, biti na čekanju do definisanja jasnih pravila upravljanja prostorom.
– Kada je u pitanju dalja gradnja, situacija se razlikuje od opštine do opštine. U Herceg Novom i Tivtu omogućeno je izdavanje urbanističko-tehničkih uslova i građevinskih dozvola, ali isključivo uz prethodnu saglasnost Uprave za zaštitu kulturnih dobara. Sa druge strane, na području Kotora na snazi je potpuna zabrana gradnje, osim u slučajevima kada je riječ o objektima od javnog interesa – kazao je Katić za Radio televiziju Herceg Novi (RTHN).
Kao jednu od prednosti, Katić navodi činjenicu da Opština Herceg Novi već ima usvojen Prostorno-urbanistički plan, u okviru kojeg je izrađena i Studija zaštite, na koju je ranije data saglasnost Uprave za zaštitu kulturnih dobara. Ovaj dokument, kaže on, može predstavljati važnu osnovu za buduće planiranje i donošenje odluka, u skladu sa novim zakonskim okvirom.
Stroži režim upravljanja prostorom u Boki kotorskoj
Katić ističe da amandmani lokalne skupštine nisu bili prihvatljivi, ali da je postignuto rješenje koje predstavlja balans između zaštite i razvoja. Prvobitna namjera bila je da se Herceg Novi i Tivat tretiraju identično kao Kotor, što bi značilo potpunu zabranu gradnje. Međutim, naknadnim dogovorom omogućeno je ograničeno izdavanje dozvola, uz strogu kontrolu nadležnih institucija.
U cjelini posmatrano, novi zakon donosi stroži režim upravljanja prostorom u Boki kotorskoj, sa jasnim ciljem očuvanja njenih jedinstvenih vrijednosti, ali i sa izazovima kada je riječ o daljem razvoju lokalnih zajednica.
